Vergelijk >>>>  Betrouwbaarheid

Alleen als je NIET vrijt weet je zeker dat je NIET zwanger zult worden. Verder biedt geen enkele methode biedt 100% zekerheid dat je niet zwanger zult worden.

Hieronder vind je een overzicht alle anticonceptiemethodes op volgorde van betrouwbaarheid in de praktijk. De betrouwbaarste staat bovenaan. De cijfers komen uit medische onderzoeken naar de betrouwbaarheid van anticonceptie.

Aantal zwangerschappen per 1000 vrouwen/mannen:

Soort anticonceptie	Methode	Theorie/Praktijk
Natuurlijk	**Geen seks	0     /     0
Hormonaal	**Hormoonspiraaltje	0,1   /   0,15
Barrière	**Sterilisatie vrouw	0,4   /   1,3
Barrière	**Sterilisatie man	1,5   /   1,5
Hormonaal	Hormoonstaafje	0     /   0-3
Natuurlijk	Borstvoedingsmethode (0-4 maanden)	0     /     3
Hormonaal	**Pil	0,1-0,3 /  3,5
Hormonaal + Barrière	Pil + condoom (Double Dutch)	1     /     4
Hormonaal	Hormoonpleister	5,9   /   7,1
Hormonaal	**Prikpil	3     /   3-8
Hormonaal + natuurlijk	Minipil + borstvoeding	1,4   /    10
Hormonaal	Hormoonring	4  /  6,5-17
Natuurlijk	**Borstvoedingsmethode (3-5 maanden)	-     /   10-20
Barrière	**Pessarium + zaaddodende middelen	5    /    5-40
Hormonaal	**Minipil	5   /   10-50
Natuurlijk	**Temperatuur-methode	10   /   20-70
Natuurlijk	**Microcomputer	-     /   60
Barrière	Vrouwencondoom	26    /   100
Barrière	**Condoom + zaaddodende middelen	0   /   9-120
Natuurlijk	Symptothermaalmethode	7   /   70-160
Natuurlijk	Borstvoedingsmethode (5-6 maanden)	10-30  /  30-160
Natuurlijk	**Standaard Dagen Methode (periodieke onthouding)	-     /   20-200
Barrière	**Condoom	0    /  20-280
Natuurlijk	Cervixslijmmethode	12-29  /  155-349
Barrière	**Zaaddodende middelen	60    /   150-300
Natuurlijk	**Coïtus interruptus	-     /   120-380
Barrière	Femcap	60-260  /  200-400
Natuurlijk	**Kalendermethode	33    /   50-420
Natuurlijk	**Geen methode	800-900  /  800-900

** = bron: Treffers e.a. (1998) en Heineman, Bleker e.a. (1999)
- = geen onderzoeksgegevens bekend

Let op: de mannenpil staat hier niet in omdat die nog niet op de markt is.

Uitleg cijfers

De betrouwbaarheid wordt aangegeven met een cijfer. Dat geeft aan hoeveel van de 1000 vrouwen zwanger worden als ze de methode een jaar lang gebruiken. Het cijfer bij theorie geeft aan hoeveel dat er zouden kunnen zijn, terwijl dat in de praktijk nog wel eens anders blijkt te zijn.

Cijfer 3 betekent: als je deze methode 1 jaar gebruikt, heb je een kans van 3 op 1000 om zwanger te worden. Dat is 0,3%.

Er zijn veel onderzoeken naar de betrouwbaarheid van anticonceptiemethoden gedaan. Maar elk onderzoek vindt andere cijfers van betrouwbaarheid. Die verschillen staan in de tabel aangegeven (Bijv. 0,3-1).

Uitleg kleuren

Groen	minder dan 1% kans op zwangerschap en klein verschil tussen betrouwbaarheid in theorie en praktijk
Geel	minder dan 10% kans op zwangerschap en klein verschil tussen betrouwbaarheid in theorie en praktijk
Rood	meer dan 10% kans op zwangerschap en groot verschil tussen betrouwbaarheid in theorie en praktijk

Uitleg Theorie en Praktijk

Theorie

De theoretische betrouwbaarheid geeft aan hoeveel kans je hebt om zwanger te worden als je de methode op de juiste manier gebruikt. De theoretische betrouwbaarheid geeft dus aan hoe betrouwbaar het middel of de methode is, zonder rekening te houden met de invloed van de gebruiker.

Praktijk

De praktische betrouwbaarheid geeft aan hoeveel kans je hebt om zwanger te worden als je het middel of de methode niet correct gebruikt; bijvoorbeeld als er een keer iets misgaat met je condoom of als je een pil vergeet.

De echte kans op zwangerschap ligt vaak hoger dan de theoretische betrouwbaarheid. Dit komt doordat de betrouwbaarheid in de praktijk afhankelijk is van een aantal factoren:

nauwkeurigheid

correctheid

stiptheid

trouw

ervaring

technische vaardigheid

persoonlijke omstandigheden (gezondheid; leeftijd; hoe vaak je vrijt; motivatie; kwaliteit van relatie met je partner)

ervarenheid van arts

Niet zomaar zwanger

Je wordt niet zomaar zwanger. Zelfs als je zonder anticonceptiemethode vrijt, heb je 20 tot 30% kans om niet zwanger te worden. Van de 100 vrouwen die regelmatig zonder anticonceptiemethode gemeenschap hebben, worden er binnen een jaar maar 70 tot 80 zwanger. Daarvan krijgt maar 30% uiteindelijk een kind.

Wat beïnvloedt betrouwbaarheid?

Invloedfactoren bij barrièremiddelen

Technische vaardigheid & Ervaring. Het is belangrijk dat je de techniek te pakken krijgt en weet hoe je het middel het handigst kunt gebruiken en aanbrengen.

Correct gebruik. Als je ze niet volgens de gebruiksaanwijzing gebruikt, helpen ze niet.

Motivatie. Als je gemotiveerd bent, zul je je beter aan de instructies houden en de methode goed toepassen.

Relatie. Als je een goede relatie hebt, durf je tegen je partner te zeggen dat je veilig wilt vrijen. Hij/zij zal je daar dan ook bij helpen. En als een bepaalde methode bij jullie niet prettig werkt, kun je samen op zoek naar een andere methode.

Invloedfactoren bij hormoonspiraaltje, -staafje, prikpil en sterilisatie

Ervarenheid van arts. Als de arts niet ervaren is met de methode, kan hij makkelijk fouten maken waardoor het niet werkt.

Lichamelijke omstandigheden. Je lichaam kan door allerlei omstandigheden anders reageren dan gemiddeld, waardoor de methode niet of minder goed werkt.

Invloedfactoren bij hormonale middelen

Motivatie. Als je gemotiveerd bent, zul je je beter aan de instructies houden en trouw en op tijd je anticonceptiemiddel gebruiken.

Relatie. Als jij en je partner het samen eens zijn over je anticonceptiemethode, ben je gemotiveerder en help je elkaar erbij.

Correct, trouw, nauwkeurig en stipt gebruik. Als je je niet aan de gebruiksaanwijzing houdt, werkt het niet.

Lichamelijke omstandigheden (Leeftijd, Gezondheid). Allerlei omstandigheden kunnen de werking van het middel beïnvloeden.

Invloedfactoren bij natuurlijke methoden

Motivatie. Als je gemotiveerd bent, zul je je beter aan de instructies houden en de methode goed toepassen.

Relatie. Als jij en je partner het samen eens zijn over je anticonceptiemethode, help je elkaar erbij en ben je gemotiveerder.

Hoe vaak je vrijt. Als je gewend bent vaak te vrijen, is het extra lastig om dat een aantal dagen per cyclus niet te doen.

Correct, trouw, nauwkeurig en stipt gebruik. Als je je niet aan de instructies houdt, werkt het niet.

Lichamelijke omstandigheden. Allerlei omstandigheden kunnen ervoor zorgen dat je vruchtbare periode anders uitvalt dan je had gedacht.

Invloed vaste relatie

Een vaste relatie kan je lakser maken in het correct en trouw toepassen van je anticonceptiemethode. Uit onderzoek onder jongeren is namelijk gebleken dat 87% geen condoom (meer) gebruikt als ze een vaste relatie hebben. Maar bij one night stands 'vergeet' slechts 25% een condoom te gebruiken. (Bron: Ann Buysse, Faculteit Psychologie, Universiteit Gent)

Meer informatie

Heineman & Van Lunsen 1992
Guilleband 1993
Speroff 1992
Heineman, Bleker e.a. (1999) "Obstetrie en gynaecologie", p.423
Prof. Treffers e.a. (1998), "Obstetrie en Gynaecologie"